Mỹ Sơn đang đẩy mạnh hợp tác với WWF-Việt Nam nhằm phục hồi rừng, bảo tồn đa dạng sinh học, góp phần gìn giữ di sản văn hóa và mở hướng sinh kế bền vững.
Ngày 28/10, ông Nguyễn Công Khiết, Giám đốc Ban Quản lý Di sản văn hóa thế giới Mỹ Sơn (TP. Đà Nẵng) cho biết, đơn vị đang phối hợp với Tổ chức Quốc tế về Bảo tồn Thiên nhiên tại Việt Nam (WWF-Việt Nam) và các chuyên gia nghiên cứu giải pháp phục hồi hệ sinh thái rừng, bảo tồn đa dạng sinh học gắn với bảo vệ quần thể di tích kiến trúc Chăm Mỹ Sơn.
Theo ông Nguyễn Công Khiết, khu bảo vệ cảnh quan di tích lịch sử – văn hóa Mỹ Sơn có tổng diện tích hơn 1.160 ha, trong đó đất lâm nghiệp chiếm hơn 1.115 ha, chủ yếu là rừng đặc dụng. Hệ sinh thái rừng bao quanh các cụm đền tháp không chỉ có giá trị về đa dạng sinh học mà còn góp phần điều tiết dòng chảy, hạn chế xói mòn, sạt lở, bảo vệ nền móng và cảnh quan của di tích.
Rừng tự nhiên bao quanh di sản Mỹ Sơn góp phần bảo vệ cảnh quan và hệ thống đền tháp Chăm. Ảnh: Lan Anh.
Khu vực này đã ghi nhận 238 loài thực vật có mạch và 607 loài động vật, trong đó có nhiều loài quý hiếm như tê tê Java, cu li lớn và khỉ đuôi lợn.
Đặc biệt, đợt giám sát bằng 30 bẫy ảnh từ tháng 12/2025 đến tháng 1/2026 ghi nhận 27 loài thú và chim sống trên mặt đất. Kết quả này tiếp tục khẳng định giá trị đa dạng sinh học và vai trò sinh thái quan trọng của vùng rừng bao quanh di sản Mỹ Sơn.
Cùng với hoạt động bảo tồn, công tác quản lý, bảo vệ rừng được chú trọng với sự tham gia của cộng đồng địa phương. Năm 2026, cộng đồng bảo vệ rừng Nhuận Sơn gồm 34 hộ dân được giao khoán quản lý, bảo vệ hơn hơn 1.000 ha rừng.
Bảo vệ và phục hồi rừng để góp phần gìn giữ cảnh quan, phát huy giá trị di sản Mỹ Sơn. Ảnh: BQL.
Trên cơ sở đó, Ban Quản lý Di sản văn hóa thế giới Mỹ Sơn, WWF-Việt Nam và các chuyên gia đã thảo luận khả năng công nhận khu vực Mỹ Sơn theo mô hình OECM (biện pháp bảo tồn hiệu quả dựa trên khu vực ngoài hệ thống khu bảo tồn). Đồng thời, các bên nghiên cứu xây dựng dự án tín chỉ các-bon rừng trên diện tích hơn 1.000 ha.
Thời gian tới, WWF-Việt Nam dự kiến hỗ trợ Mỹ Sơn về kỹ thuật giám sát đa dạng sinh học, chuyển giao phần mềm quản lý dữ liệu và hoàn thiện hồ sơ OECM.
Hai bên cũng hướng tới xây dựng kế hoạch hợp tác trong 3 năm, kết hợp bảo tồn di sản văn hóa với phục hồi hệ sinh thái rừng, bảo vệ đa dạng sinh học và phát triển sinh kế bền vững cho cộng đồng địa phương.
